"తెలుగులో సులువుగా టైపు చేసేందుకు, మీ క్రోమ్ బ్రౌజరు లో గూగుల్ లిప్యంతరీకరణ పద్ధతిని వాడవచ్చు."

గోపీచంద్ నారంగ్

From tewiki
Jump to navigation Jump to search

'ప్రొఫెసర్ గోపీచంద్ నారంగ్' (జననం 1931 ఫిబ్రవరి 11) భారతీయ ఉర్దూ భాషా సాహితీ విద్వాంసుడు. ఇతడు బహుభాషా కోవిదుడు. హిందీ, ఆంగ్లంలో కూడా పలు రచనలు చేశాడు. అతడు సిద్ధాంతకర్త, సాహిత్య విమర్శకుడు, పండితుడు. అతని ఉర్దూ సాహిత్య విమర్శలో స్టైలిస్టిక్స్, స్ట్రక్చరలిజం, పోస్ట్ స్ట్రక్చరలిజం అండ్ ఈస్టర్న్ పియెటిక్స్ తో సహా ఆధునిక సైద్ధాంతిక చట్రాలు ఉన్నాయి. ప్రపంచ నలుమూలలనుండి ఎన్నో సాహిత్యపు బహుమానాలు అందుకొన్న ఘటికుడు. భారత ప్రభుత్వం 2004లో పద్మభూషణ్ పురస్కారంతో గౌరవించింది. 2010లో భారతీయ జ్ఞానపీఠ్ సంస్థ వారు ఇచ్చే మూర్తిదేవి పురస్కారం ఇతనికి లభించింది. నేషనల్ కౌన్సిల్ ఫర్ ప్రమోషన్ ఆఫ్ ఉర్దూ లాంగ్వేజ్ (NCPUL) డైరెక్టర్ గా పనిచేశాడు. ప్రస్తుతం సాహిత్య అకాడమీ అధ్యక్షుడు.

నారంగ్ ఢిల్లీ విశ్వవిద్యాలయం నుండి ఉర్దూలో మాస్టర్స్ డిగ్రీ పొందాడు. 1958 లో పిహెచ్‌డి పూర్తి చేయడానికి విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ నుండి రీసెర్చ్ ఫెలోషిప్ పొందారు.

ఉపాధ్యాయ జీవితం

ఢిల్లీ విశ్వవిద్యాలయంలో చేరడానికి ముందు నారంగ్, సెయింట్ స్టీఫెన్స్ కాలేజీలో (1957–58) ఉర్దూ సాహిత్యాన్ని బోధించాడు. అక్కడ అతను 1961 లో రీడరయ్యాడు. 1963, 1968 లో అతను విస్కాన్సిన్ విశ్వవిద్యాలయంలో విజిటింగ్ ప్రొఫెసర్‌గా పనిచేశాడు. మిన్నెసోటా విశ్వవిద్యాలయం, ఓస్లో విశ్వవిద్యాలయంలో కూడా బోధించాడు. నారంగ్ 1974 లో న్యూ ఢిల్లీలోని జామియా మిలియా ఇస్లామియా విశ్వవిద్యాలయంలో ప్రొఫెసర్‌గా చేరాడు. 1986 నుండి 1995 వరకు ఢిల్లీ విశ్వవిద్యాలయంలో తిరిగి చేరాడు. 2005 లో, విశ్వవిద్యాలయం అతన్ని ప్రొఫెసర్ ఎమెరిటస్ గా గుర్తించింది

సాహితీకారుడుగా

నారంగ్ మొట్టమొదటి పుస్తకం ( కర్ఖందారీ డయలెక్ట్ ఆఫ్ ఢిల్లీ ఉర్దూ) 1961 లో ప్రచురించాడు. ఇది స్వదేశీ కార్మికులు, ఢిల్లీ చేతివృత్తులవారూ మాట్లాడే మాండలికం యొక్క సామాజిక భాషా విశ్లేషణ. అతను ఉర్దూ, ఇంగ్లీష్, హిందీ భాషలలో 60 కి పైగా పుస్తకాలను ప్రచురించాడు.

పురస్కారాలు

నారంగ్ 2002 నుండి 2004 వరకు ఇందిరా గాంధీ నేషనల్ సెంటర్ ఫర్ ఆర్ట్స్ యొక్క ఇందిరా గాంధీ మెమోరియల్ ఫెలో. ఇటలీలోని రాక్ఫెల్లర్ ఫౌండేషన్ బెల్లాజియో సెంటర్లో 1997 లో రెసిడెంటు. మజ్జిని బంగారు పతకం (ఇటలీ, 2005), అమీర్ ఖుస్రో అవార్డు (చికాగో, 1987), కెనడియన్ అకాడమీ ఆఫ్ ఉర్దూ లాంగ్వేజ్ అండ్ లిటరేచర్ అవార్డు (టొరంటో, 1987), అసోసియేషన్ ఆఫ్ ఏషియన్ స్టడీస్ (మిడ్-అట్లాంటిక్ రీజియన్) అవార్డు ( యుఎస్, 1982), యూరోపియన్ ఉర్దూ రైటర్స్ సొసైటీ అవార్డు (లండన్, 2005), ఉర్దూ మార్కాజ్ ఇంటర్నేషనల్ అవార్డు (లాస్ ఏంజిల్స్, 1995), అలామి ఫరోగ్-ఎ-ఉర్దూ ఆదాబ్ అవార్డు ( దోహా, 1998) పొందాడు. భారతదేశం, పాకిస్తాన్ అధ్యక్షులు గౌరవించిన ఏకైక ఉర్దూ రచయిత ఆయన. అల్లామా ఇక్బాల్‌పై చేసిన కృషికి 1977 లో నారంగ్ పాకిస్తాన్ నుండి రాష్ట్రపతి జాతీయ బంగారు పతకాన్ని అందుకున్నాడు. భారతదేశం నుండి పద్మ భూషణ్ (2004), పద్మశ్రీ (1990) లను అందుకున్నాడు.[1] అలీఘర్ ముస్లిం విశ్వవిద్యాలయం (2009), మౌలానా ఆజాద్ నేషనల్ ఉర్దూ విశ్వవిద్యాలయం (2008), హైదరాబాద్ లోని సెంట్రల్ యూనివర్శిటీ (2007) నుండి గౌరవ డాక్టర్ ఆఫ్ లెటర్స్ డిగ్రీలను పొందాడు. నారంగ్ 1995 లో సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు, 1985 లో గాలిబ్ అవార్డు, ఉర్దూ అకాడమీ యొక్క బహదూర్ షా జాఫర్ అవార్డు, భారతీయ భాషా పరిషత్ అవార్డు (రెండూ 2010 లో), మధ్యప్రదేశ్ ఇక్బాల్ సమ్మాన్ (2011), భారతీయ జ్ఞానపిత్ మూర్తి దేవి అవార్డు (2012) అందుకున్నారు. సాహిత్య అకాడమీ 2009 లో నారంగ్‌కు అత్యున్నత గౌరవం ఫెలోషిప్‌ను ప్రదానం చేసింది.[2]

కాపీ ఆరోపణలు, వివాదాలు

తన సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు పొందిన పుస్తకం సాఖియత్, పాస్-సాఖియత్ ఔర్ మష్రీకీ షెరియత్ యొక్క ప్రధాన భాగాలను కాపీ చేసాడని గోపి చంద్ నారంగ్‌కు వ్యతిరేకంగా ఆరోపణలు వచ్చాయి. ఆ ఆరోపణలు నిరాధారమైనవని, దుష్ప్రచారమేననీ తరువాతి కాలంలో నిరూపించబడ్డాయి. నారంగ్ ఉర్దూ ఆధునికవాదం అనేది నిజానికి ఉదారవాద వ్యతిరేక ఉద్యమం అని అతడు ఆధారాలతో నిరూపించాడు..అందుకు కోపించిన సిఎం నైమ్[3], ఇమ్రాన్ షహీద్ భిందర్ వంటి ఉర్దూ ఆధునికవాద ప్రచారకులు అతన్ని లక్ష్యంగా చేసుకున్నారు. ప్రొ. CM. చికాగో విశ్వవిద్యాలయానికి చెందిన నయీమ్ దోపిడీకి సంబంధించిన ఆధారాలను అందించారు.[4][5]

2003 నుండి 2007 వరకు ఆయన నిర్వహించిన సాహిత్య అకాడమీ అధ్యక్ష పదవిలో అవినీతి, వివాదాస్పద నియామకాల ఆరోపణలు ఉన్నాయి.[6][7]

బయటి లింకులు

ఉర్దూ అభివృద్ధి కౌన్సిల్, ఢిల్లీ.[permanent dead link]

మూలాలు

Lua error in మాడ్యూల్:Authority_control at line 369: attempt to index field 'wikibase' (a nil value).